Wino na Andrzejki: co postawić na stole i ile butelek kupić

Andrzejki wypadają w nocy z 29 na 30 listopada i są ostatnią okazją do zabawy przed adwentem. To wieczór, który nie ma własnej kuchni: są przekąski, coś na ciepło, wróżby i rozmowy do późna. Przy takim stole wino dobiera się inaczej niż do kolacji, bo musi pasować do wszystkiego po trochu. Poniżej, co kupić, ile tego kupić i co postawić przed osobami, które prowadzą.

Impreza to nie kolacja

Przy kolacji dobieramy wino do konkretnego dania. Przy imprezie jest odwrotnie: na stole stoi dziesięć rzeczy naraz, każdy bierze co chce, a wino musi wytrzymać sąsiedztwo sera, wędliny, oliwek, chipsów i czegoś słodkiego.

Dlatego szukamy wina, które ma dwie cechy: wysoką kwasowość, bo ona resetuje podniebienie po każdym kęsie, i niską taniczność, bo taniny przy słonych przekąskach robią się gorzkie. Wino musujące ma obie te cechy z definicji i dlatego na imprezie sprawdza się najlepiej.

Druga rzecz: nie kupuj czterech różnych win po jednej butelce. Lepiej mieć dwa rodzaje po trzy butelki, bo przy dziesięciu osobach pierwsza butelka znika w kwadrans i nikt nie zdąży zauważyć, co pije.

Musujące: podstawa wieczoru

Prosecco jest na andrzejkowej imprezie wyborem najbezpieczniejszym. Pasuje do przekąsek, nadaje wieczorowi ton i nie wymaga tłumaczenia, czym jest.

Wejście w kategorię zaczyna się od Prosecco Masottina Riflessi DOC Brut za 55 zł. Jeśli przy stole jest dużo słonych przekąsek, lepiej wziąć wersję bardziej wytrawną: ViaVenti Prosecco DOC Treviso Extra Brut za 59 zł.

Różowe prosecco wygląda na stole lepiej i zwykle znika pierwsze: Balbinot Prosecco DOC Rosè Millesimato Brut za 65 zł albo Afra Prosecco DOC Rosé Extra Dry za 65 zł.

Jeśli wieczór ma mieć mocniejszy akcent, postaw jedną butelkę z apelacji DOCG, na przykład Conegliano Valdobbiadene Prosecco Superiore DOCG Brut za 69 zł, i otwórz ją na początku, gdy wszyscy jeszcze zwracają uwagę na to, co piją.

Białe i różowe

Nie każdy pije musujące przez cały wieczór, więc warto mieć jedno białe wytrawne. Najprostszy wybór to Pinot Grigio delle Venezie DOC Bio za 49 zł, wino lekkie i neutralne, które nikomu nie przeszkadza.

Jeśli przekąski są wyraziste, z serem pleśniowym albo z czosnkiem, lepiej sprawdzi się wino z mocniejszym charakterem: Vitese Sauvignon Blanc za 59 zł albo Soave DOC Classico za 59 zł.

Wino różowe na imprezie ma jedną przewagę: pije je i ten, kto zwykle wybiera białe, i ten, kto woli czerwone. Lumari Nero d’Avola Rosé Sicilia za 33 zł jest przy tym najtańszą pozycją w całym zestawieniu.

Czerwone, ale lżejsze

Czerwone wino na imprezie bywa błędem, jeśli jest to wino mocne i taniczne. Przy słonych przekąskach robi się gorzkie, a przy ciepłym mieszkaniu ciężkie.

Działa czerwone lekkie, podane chłodniej niż zwykle: Dolcetto d’Alba DOC za 69 zł albo Merlot Trevenezie IGT Bio za 49 zł.

Jeśli na ciepło pojawi się coś mięsnego, zapiekanka albo pizza, dobrze zadziała Primitivo Puglia IGP za 49 zł, wino pełniejsze, ale z miękkim owocem.

Do czego to wszystko

Deska serów i wędlin. Prosecco do wszystkiego, przy serach dojrzałych lepsze białe z ciałem, przy pleśniowych wino słodkie w małym kieliszku.

Oliwki, kapary, marynaty. Wino wytrawne o wysokiej kwasowości, najlepiej musujące extra brut. Słodsze prosecco przy occie wypada dziwnie.

Coś na ciepło: zapiekanki, pizza, skrzydełka. Lekkie czerwone albo Primitivo. Musujące też sobie poradzi, jeśli danie jest tłuste.

Chipsy, paluszki, orzeszki. Sól prosi o bąbelki. To jedyna kategoria, przy której wino niemusujące wyraźnie przegrywa.

Coś słodkiego na koniec. Wino musujące słodkie, na przykład Carati Moscato Sweet za 59 zł, albo koktajl bezalkoholowy.

Dla kierowców i niepijących

Andrzejki to impreza wieczorna, więc prawie zawsze ktoś wraca samochodem. Do tego dochodzą osoby, które nie piją z innych powodów. To zwykle jedna trzecia stołu, a mimo to najczęściej dostają wodę i stawia się przed nimi szklankę zamiast kieliszka.

Najprostsze rozwiązanie to Zerodizero 0,0% za 49 zł, wytrawne musujące bez alkoholu. W kieliszku zachowuje się jak prosecco, więc do toastu i do przekąsek działa tak samo. Jest też wersja różowa za 69 zł i blanc de blancs bez alkoholu za 69 zł.

Na imprezie świetnie sprawdzają się gotowe koktajle w małych butelkach: Graziano’s Spritz ZERO, Negroni ZERO, Hugo ZERO i Bellini ZERO, po 9,99 zł za sztukę. Stawiasz cztery rodzaje i każdy wybiera sam, dokładnie jak przy barku. Każdy jest też w kartonie dwunastu butelek za 99 zł, co przy większej imprezie wychodzi taniej.

Dla kogoś, kto pije drinki, mamy gin bezalkoholowy Sabatini 0% za 149 zł. Z tonikiem i limonką zachowuje się jak gin z tonikiem i nikt przy stole nie widzi różnicy.

Jeśli ktoś woli coś wytrawnego i winiarskiego, KOMBWINE Greg Garganega za 72 zł powstaje z tej samej odmiany co Soave i jest najbliższy białemu winu z całej kategorii. Do popijania przy jedzeniu dobrze działają Aranciata Rossa Zero i Limonata Zero po 8,99 zł, bo mają goryczkę i nie męczą słodyczą po drugiej szklance.

Jedna praktyczna uwaga: podawaj to w kieliszkach do wina i nalewaj przy stole, a butelkę postaw obok wina, nie z boku. Osoba, która prowadzi, ma wtedy poczucie udziału w wieczorze, a nie wrażenie, że dostała napój dla dzieci.

Ile butelek kupić

Przelicznik: butelka to sześć kieliszków, a przy wieczorze trwającym cztery, pięć godzin liczy się trzy czwarte butelki na osobę pijącą. Lepiej kupić o jedną za dużo niż o jedną za mało, bo wino niewypite zostaje na kolejny raz.

Proporcja, która sprawdza się najczęściej: połowa musującego, jedna czwarta białego, jedna czwarta czerwonego, plus dwie butelki bez alkoholu niezależnie od liczby gości.

Szkło, temperatura, otwieranie

Prosecco podajemy w kieliszku do wina białego, nie w wąskiej flecie. W szerszym kieliszku aromat ma gdzie się otworzyć, a bąbelki i tak zostają.

Temperatura przy imprezie jest trudniejsza niż przy kolacji, bo butelka stoi na stole godzinami. Praktycznie: trzymaj zapas w lodówce i wynoś po jednej, zamiast stawiać wszystkie naraz. Musujące podajemy przy sześciu do ośmiu stopni, białe przy dziewięciu do jedenastu, lekkie czerwone przy czternastu do szesnastu, czyli po kwadransie w lodówce.

Butelkę musującego otwieramy, przytrzymując korek i obracając butelkę, nie korek. Huk wygląda efektownie, ale wyrzuca z butelki część wina i całe ciśnienie.

Trzy gotowe zestawy

Osiem osób, około 400 zł. Trzy butelki Prosecco Riflessi, jedna Pinot Grigio, jedna Merlot, jedna Zerodizero 0,0% i cztery koktajle Graziano’s.

Osiem osób, około 600 zł. Dwie butelki Prosecco Superiore DOCG, jedna różowego, jedna Soave Classico, jedna Dolcetto d’Alba, jedna Zerodizero 0,0% i gin Sabatini 0%.

Dwanaście osób, około 800 zł. Pięć butelek prosecco w dwóch wersjach, dwie białe, dwie lekkie czerwone, dwie bezalkoholowe musujące i karton koktajli Graziano’s.

Najczęstsze pytania

Jakie wino na Andrzejki?

Musujące wytrawne, najlepiej prosecco, bo pasuje do wszystkich przekąsek naraz i nie wymaga dobierania do dania. Do tego jedno białe i jedno lekkie czerwone dla osób, które nie piją bąbelków.

Ile wina na osiem osób?

Pięć do sześciu butelek, z czego trzy musujące. Plus jedna, dwie bezalkoholowe, bo sięga po nie więcej osób, niż zapowiadało.

Czy czerwone wino pasuje na imprezę?

Tak, jeśli jest lekkie i podane chłodniej, na przykład Dolcetto albo Merlot. Wina mocne i taniczne przy słonych przekąskach robią się gorzkie.

Co postawić przed osobą, która prowadzi?

Prosecco bez alkoholu albo gotowy koktajl zero, podany w kieliszku przy stole. Butelka powinna stać razem z winem, nie osobno w kuchni.

W jakich kieliszkach podawać prosecco?

W kieliszkach do wina białego. Wąska fleta wygląda efektownie, ale zamyka aromat.

Ile kosztuje wino na andrzejkową imprezę?

Przy ośmiu osobach od około 400 zł za zestaw podstawowy do około 600 zł za wersję z winami z apelacji DOCG i propozycjami bezalkoholowymi.

Pogłębiona lektura

• Andrzejki po włosku: jakie wino na domową imprezę
• Prosecco na Andrzejki: które wybrać i ile kupić
• Wino do przekąsek: deska serów, wędliny i co jeszcze

Andrzejkami zaczyna się sezon, który kończy się dopiero w Nowy Rok. Dobór wina do wigilijnego karpia, barszczu, świątecznej pieczeni i makowca opisaliśmy osobno, w przewodniku po winach na święta.