Prosecco na Andrzejki: które wybrać i ile kupić

Prosecco jest najczęściej kupowanym winem musującym na polskie przyjęcia i najczęściej kupowanym w ciemno. Tymczasem pod jedną nazwą kryje się cała piramida: od win prostych po takie, które kosztują cztery razy tyle. Poniżej, czym się różnią, które wybrać na andrzejkowy wieczór, ile butelek wziąć i co postawić obok dla tych, którzy prowadzą.

Piramida prosecco w trzech zdaniach

Prosecco powstaje w północno wschodnich Włoszech ze szczepu Glera, metodą zbiornikową, w której druga fermentacja zachodzi w dużym stalowym tanku, a nie w butelce. Dzięki temu wino zachowuje świeży, owocowo kwiatowy charakter i kosztuje mniej niż szampan.

Nazwa obejmuje trzy poziomy. Prosecco DOC to najszersza strefa i wina najprostsze. Conegliano Valdobbiadene Prosecco Superiore DOCG pochodzi ze stromych wzgórz wpisanych na listę światowego dziedzictwa UNESCO, gdzie zbiór bywa ręczny, a wina mają więcej struktury. Na szczycie stoją wina z pojedynczych stoków Rive i z wzgórza Cartizze.

Różnica w cenie między podstawą a szczytem bywa trzykrotna i da się ją wyczuć, ale na przyjęciu dla kilkunastu osób nie ma sensu stawiać najwyższej półki.

Brut, Extra Dry, Dry, czyli pułapka nazw

To miejsce, w którym najłatwiej się pomylić, bo nazwy mówią coś innego, niż sugeruje intuicja.

Kolejność od najbardziej wytrawnego wygląda tak: Brut Nature, Extra Brut, Brut, Extra Dry, Dry. Czyli Extra Dry jest słodsze od Brut, mimo że po angielsku brzmi na odwrót, a Dry jest jeszcze słodsze.

Co z tego wynika praktycznie: jeśli goście mają pić prosecco przez cały wieczór i zagryzać słonymi przekąskami, wybierz Brut albo Extra Brut. Jeśli ma to być jeden toast albo towarzystwo dla ciasta, Extra Dry wypadnie przyjemniej.

Z naszej oferty: ViaVenti Prosecco DOC Treviso Extra Brut za 59 zł jako wersja wytrawna i Conegliano Valdobbiadene Prosecco Superiore Extra Dry za 69 zł jako łagodniejsza.

Które prosecco na przyjęcie

Gdy liczy się ilość

Przy kilkunastu osobach sensownie jest kupić kilka butelek z niższej półki niż jedną z wyższej. Prosecco Masottina Riflessi DOC Brut za 55 zł i Balbinot Prosecco Exclusive DOC Millesimato Brut za 62 zł to wina czyste i wytrawne, które dobrze znoszą całowieczorne picie.

Gdy chcesz pokazać różnicę

Jeśli wśród gości są osoby, które interesują się winem, warto postawić jedną butelkę z wyższego poziomu i powiedzieć, czym się różni. Conegliano Valdobbiadene Prosecco Superiore Brut za 69 zł daje wyraźnie więcej struktury przy niewielkiej dopłacie.

Gdy to ma być wydarzenie

Na toast przy specjalnej okazji: Cartizze Valdobbiadene DOCG za 179 zł, czyli wino ze stuhektarowego wzgórza uznawanego za najcenniejszy grunt w całej strefie. Albo Metodo Classico za 179 zł, zrobione metodą butelkową, czyli tak jak szampan.

Prosecco Rosé

Kategoria młoda, bo dopuszczona przepisami dopiero w 2020 roku. Powstaje z dodatkiem Pinot Nero i musi być rocznikowe, więc na etykiecie zawsze jest rok.

Na przyjęciu sprawdza się z dwóch powodów. Po pierwsze wygląda na stole inaczej niż wszystko dookoła. Po drugie ma trochę więcej owocu niż białe prosecco, więc lepiej znosi słodsze przekąski i ciasto.

W ofercie Balbinot Prosecco DOC Rosé Millesimato Brut za 65 zł oraz Afra Prosecco DOC Rosé Extra Dry w tej samej cenie, przy czym druga jest łagodniejsza.

Bąbelki bez alkoholu

Toast to moment, w którym najbardziej widać, kto pije, a kto nie. Wszyscy wstają z kieliszkami, a osoba z sokiem w szklance wypada z kadru. Dlatego przy prosecco warto od razu pomyśleć o wersji bez alkoholu, a nie dokładać jej na końcu.

Musujące zero

Zerodizero 0,0% za 49 zł to najprostsze wejście. Wyżej stoją Blanc de Blancs bez alkoholu za 69 zł i wersja różowa, też za 69 zł. W kieliszku zachowują się jak prosecco: mają pianę, bąbelki i wytrawny profil.

Jest też wersja różowa bez alkoholu za 69 zł, jeśli chcesz, by kieliszki przy stole wyglądały tak samo.

Gotowy koktajl zamiast kieliszka wina

Jeśli ktoś nie przepada za musującym, dobrą alternatywą jest Bellini ZERO albo Hugo ZERO po 9,99 zł za porcję. Oba podaje się schłodzone, prosto do kieliszka.

Ile bezalkoholowego kupić

Zasada, która się sprawdza: jedna butelka bezalkoholowego musującego na każde pięć osób, nawet jeśli tylko jedna zapowiadała, że nie pije. Po otwarciu sięgają po nie także ci, którzy chcą zrobić przerwę w piciu, a wieczór ma jeszcze trwać.

Ile butelek i jak schłodzić

Z butelki 0,75 litra wychodzi sześć kieliszków do wina musującego. Przy kilkugodzinnym przyjęciu liczy się pół butelki na osobę, czyli przy dziesięciu gościach sześć do siedmiu butelek łącznie, w tym dwie bezalkoholowe.

Chłodzenie zajmuje więcej czasu, niż się wydaje. W lodówce trzy godziny, w wiaderku z wodą i lodem dwadzieścia minut. Ważne, żeby butelka była zanurzona w wodzie z lodem, a nie obłożona samym lodem, bo woda przewodzi ciepło znacznie szybciej.

Czego nie robić: nie wkładaj prosecco do zamrażalnika na godzinę i nie zapominaj o nim, bo wino musujące pod ciśnieniem potrafi rozsadzić butelkę.

Po otwarciu zatyczka ciśnieniowa utrzyma bąbelki przez dwa dni w lodówce. Łyżeczka wsadzona w szyjkę, wbrew popularnemu przekonaniu, nie działa.

Zestawienie

Najczęstsze pytania

Czy Extra Dry jest bardziej wytrawne od Brut?

Nie, jest słodsze. Kolejność od najwytrawniejszego to Brut Nature, Extra Brut, Brut, Extra Dry, Dry. To jedna z najczęstszych pomyłek przy kupowaniu prosecco.

Ile butelek prosecco na dziesięć osób?

Sześć do siedmiu na kilkugodzinny wieczór, licząc pół butelki na osobę. Co najmniej dwie z nich warto wziąć w wersji bez alkoholu.

Czym różni się Prosecco DOC od DOCG?

DOC obejmuje szeroką strefę w dwóch regionach, DOCG tylko wzgórza Conegliano Valdobbiadene oraz Asolo, gdzie plony są niższe, a zbiór często ręczny. Wina DOCG mają więcej struktury i dłuższe zakończenie.

Jak szybko schłodzić prosecco?

Wiaderko z wodą, lodem i szczyptą soli, dwadzieścia minut. Butelka musi być zanurzona w wodzie, nie obłożona samym lodem.

Czy prosecco można otworzyć dzień wcześniej?

Z zatyczką ciśnieniową tak, wytrzyma dwa dni w lodówce bez utraty bąbelków. Bez zatyczki traci je po kilku godzinach.

Co podać zamiast prosecco osobie, która nie pije?

Bezalkoholowe wino musujące, które w kieliszku zachowuje się tak samo, albo gotowy koktajl w rodzaju Bellini czy Hugo w wersji zero. Ważny jest kieliszek i ten sam moment co u reszty.

Czy prosecco nadaje się do leżakowania?

Nie. Pije się je młode, najlepiej w ciągu roku lub dwóch od zbioru, bo jego atutem jest świeżość aromatu.

Podsumowanie

Na andrzejkowy wieczór najlepiej sprawdza się Prosecco DOC albo Superiore w wersji Brut, kupione w kilku butelkach zamiast jednej droższej. Pamiętaj, że Extra Dry jest słodsze od Brut, a nie odwrotnie, i że na każde pięć osób warto mieć jedną butelkę bez alkoholu.

Jeśli prosecco ma towarzyszyć jedzeniu, a nie tylko toastom, sprawdź wino do przekąsek i deski serów. Cały andrzejkowy wieczór rozpisaliśmy we wpisie o winie na imprezę.

Resztę andrzejkowego stołu, z przelicznikiem butelek i gotowymi zestawami, opisaliśmy na stronie o winie na Andrzejki. Święta zebraliśmy osobno, w przewodniku po winach na święta.